I. Tiếng ồn – Kẻ thù vô hình trong hệ thống HVAC
– Khi nhắc đến điều hòa thông gió trung tâm, người ta thường chú trọng đến công suất, tiết kiệm điện hay luồng gió tươi – nhưng âm thanh phát ra từ hệ thống lại là yếu tố bị đánh giá thấp nhất. Trong thực tế, rất nhiều tòa nhà văn phòng, trung tâm thương mại hoặc bệnh viện phải chịu tiếng ồn khó chịu suốt ngày do hệ thống HVAC gây ra.
– Tiếng ồn không chỉ gây khó chịu. Nó có thể:
+ Gây mất tập trung trong không gian làm việc
+ Làm giảm trải nghiệm khách hàng trong nhà hàng, spa, khách sạn
+ Ảnh hưởng tới giấc ngủ, tinh thần và sức khỏe lâu dài
– Vì vậy, việc thiết kế và thi công hệ thống điều hòa thông gió trung tâm cần tuân thủ tiêu chuẩn độ ồn chuyên biệt, đi kèm với các biện pháp giảm âm hiệu quả.
II. Tiêu chuẩn tiếng ồn HVAC là gì? – Đọc để hiểu, không phải để bỏ qua
1. Đơn vị đo tiếng ồn: dB(A)
– Tiếng ồn được đo bằng đơn vị decibel A-weighted [dB(A)], mô phỏng theo độ nhạy của tai người. Mức dB(A) càng cao, tiếng ồn càng khó chịu.
– Ví dụ dễ hiểu:
+ 30 dB(A): thì thầm trong thư viện
+ 50 dB(A): văn phòng yên tĩnh
+ 70 dB(A): xe máy nổ máy ở khoảng cách 1m
80 dB(A): nguy cơ ảnh hưởng thính lực nếu tiếp xúc lâu dài
2. Tiêu chuẩn quốc tế thường dùng
| Không gian | Mức ồn khuyến nghị |
|---|---|
| Phòng ngủ khách sạn | ≤ 35 dB(A) |
| Văn phòng | ≤ 45 dB(A) |
| Phòng hội nghị | ≤ 40 dB(A) |
| Nhà hàng, café | ≤ 50 dB(A) |
| Phòng phẫu thuật | ≤ 35 dB(A) |
👉 Các tiêu chuẩn phổ biến:
+ ASHRAE (Hoa Kỳ)
+ ISO 5135, ISO 3741 (quốc tế)
+ QCVN 26:2010/BTNMT – Quy chuẩn tiếng ồn tại Việt Nam
III. Nguồn gốc tiếng ồn trong hệ thống điều hòa thông gió trung tâm
– Để xử lý tiếng ồn hiệu quả, trước hết cần hiểu nguồn phát sinh tiếng ồn, bao gồm:
1. Quạt gió (fan noise)
+ Cánh quạt quay tạo dao động không khí mạnh
+ Vấn đề xảy ra nếu quạt mất cân bằng, trục mòn, tốc độ không ổn định
2. Dòng khí va đập (airborne turbulence)
+ Xảy ra tại các đoạn chuyển hướng gấp khúc, miệng gió, co giảm tiết diện
+ Gió va vào vách kim loại hoặc ống gió gây “rít” hoặc “gào”
3. Rung động truyền qua vật liệu (structure-borne)
+ Quạt, động cơ, ống gió rung truyền trực tiếp vào sàn, trần, tường
+ Nguy hiểm ở các tòa nhà sử dụng kết cấu thép hoặc bê tông mỏng
4. Tiếng ồn cộng hưởng trong ống gió
+ Khi tần số dao động trùng với tần số cộng hưởng của ống gió
+ Tạo âm thanh “ù ù” khó chịu, kéo dài
IV. Biện pháp giảm âm ống gió – Giữ im lặng nhưng hiệu quả
1. Sử dụng tiêu âm (silencer)
– Ống tiêu âm hoặc hộp giảm âm lắp tại:
+ Đầu ra quạt gió chính
+ Miệng gió cấp/miệng gió hồi
+ Các đoạn ống gió chuyển hướng
– Có nhiều loại tiêu âm:
+ Tiêu âm bằng bông khoáng phủ tôn đục lỗ
+ Tiêu âm hình chữ nhật/ống tròn cách âm 2 lớp

2. Bọc cách âm toàn bộ ống gió
+ Bọc lớp len khoáng chống cháy + bạc nhôm bên ngoài ống gió
+ Hạn chế lan truyền âm thanh trong ống

3. Thiết kế ống gió hợp lý
+ Tránh khúc cua 90 độ gắt, nên thiết kế bo cong
+ Sử dụng ống tròn thay vì chữ nhật giúp giảm xung đột dòng khí
+ Giảm số lượng co – cút – chia nhánh
4. Sử dụng miệng gió giảm âm (Low-noise Grille)
+ Miệng gió có cánh gạt mềm, giảm xé gió
+ Phù hợp lắp ở các khu vực cần yên tĩnh như: phòng ngủ, phòng họp
V. Độ ồn không chỉ do thiết bị – Còn là do thi công
– Một hệ thống dù dùng thiết bị “xịn” nhất vẫn có thể phát ra tiếng ồn lớn nếu khâu thi công không đảm bảo:
1. Gắn quạt lên giá đỡ không có đệm cao su giảm chấn
+ Rung động truyền thẳng xuống trần
+ Gây âm thanh vọng toàn phòng
2. Treo ống gió không đồng đều
+ Ống gió dao động tự do → cộng hưởng
+ Cần: treo đúng khoảng cách, dùng tăng đơ thép + pad cao su
3. Không kiểm tra tốc độ gió tại miệng gió
+ Nếu gió quá mạnh → tạo tiếng hú
+ Cần điều chỉnh CFM (Cubic Feet per Minute) theo từng phòng
VI. Hậu quả khi bỏ qua yếu tố tiếng ồn trong thiết kế HVAC
Một khách sạn 4 sao tại Hà Nội đã phải ngưng khai thác 2 tầng do hệ thống điều hòa gây tiếng ồn suốt đêm, ảnh hưởng nghiêm trọng đến trải nghiệm khách hàng – thiệt hại lên tới hàng trăm triệu đồng mỗi tháng.
– Một hệ thống HVAC ồn ào có thể gây:
+ Giảm hiệu quả làm việc
+ Khiếu nại của khách hàng
+ Ảnh hưởng hình ảnh doanh nghiệp
+ Tăng chi phí bảo trì, cách âm bổ sung sau này
VII. Quy trình kiểm soát tiếng ồn chuẩn kỹ thuật tại HOTA
~ Tại Công ty Cổ phần Thương mại Kỹ thuật HOTA, tiếng ồn luôn là yếu tố thiết yếu trong quy trình thiết kế hệ thống điều hòa thông gió trung tâm:
+ Khảo sát tải lạnh & độ nhạy âm thanh khu vực sử dụng
+ Thiết kế sơ đồ ống gió hạn chế xung đột dòng khí
+ Sử dụng vật liệu cách âm, tiêu âm chuẩn quốc tế
+ Đo kiểm thực tế bằng thiết bị đo dB(A) hiện đại
+ Điều chỉnh từng miệng gió theo không gian thực tế
VIII. Kết luận – Sự yên lặng là một phần của sự chuyên nghiệp
– “Đừng để điều hòa trở thành tiếng ồn dai dẳng trong mỗi ngày làm việc.”
– Hệ thống điều hòa thông gió trung tâm muốn hoạt động hiệu quả không chỉ cần mạnh mẽ, mát mẻ mà còn cần êm ái, không gây xáo trộn cuộc sống.
– HOTA tự hào là đơn vị có hơn 10 năm kinh nghiệm trong thiết kế – thi công hệ thống điều hòa thông gió trung tâm đạt chuẩn kỹ thuật, độ ồn thấp và hiệu quả tối ưu.

Thông tin liên hệ hỗ trợ kỹ thuật
📞 CÔNG TY CỔ PHẦN THƯƠNG MẠI KỸ THUẬT HOTA
▪️ Website: https://hotaco.com.vn
▪️ Email: Sales.hotaco@gmail.com
▪️ Fanpage: www.facebook.com/chuyengiadieuhoakhongkhi
▪️ VPGD: Số 170 Trần Vỹ, P. Mai Dịch, Q. Cầu Giấy, TP. Hà Nội
▪️ Hotline: 0886.47.9999 – 0974.078.862
